فرهنگ سان آیین دادرسی کیفری عبدالصاحب انصاری

 هدف از نگارش کتاب حاضر این بوده است که عزّ دانایی را بی‌ذلّ پرسیدن فراهم کند (در حد یک قدم کوچک) و وکلا و قضات محترم و دیگر عزیزانی که به هر نحوی با آیین دادرسی کیفری سر و کار دارند، بتوانند فوری و آنی به خواسته‌های خود دسترسی پیدا کنند؛ مواد استنادی یا شماره آن‌ها را پیدا کنند؛ و مجهولات احتمالی خود را بی‌منّت معلوم کنند.

یکی دیگر از اهداف این بوده است که بررسی سریع همه‌ی جوانب یک موضوع برای جستجوگر به فوریت ممکن شود؛ دیگر اینکه مواد خام پژوهش‌های علمی، برای پژوهشگران فراهم شود. از این رو ملاحظه خواهید کرد که هر آنچه در باره یک موضوع یا جوانب مختلف آن در قانون آیین دادرسی موجود است در کنار هم گرد آمده است مانند وظایف بازپرس یا ضابطان یا انواع قرارها یا جرایم منافی عفت یا تحقیق یا حکم یا… یا….

اغلب دیده می‌شود که همکاران و سروران معظم برای جستجو در قانون و روشن ساختن مجهولات یا پی جویی مطلبی در مواد، به حافظه تکیه می‌کنند که متأسفانه برخی مواقع حافظه یاری نمی‌کند و علاوه بر اینکه وقت بسیار تلف می‌شود، مقصود نیز محقق نمی‌شود. از این رو یکی از اهداف کتاب، نظم بخشی به دانسته‌ها و کم کردن وابستگی به حافظه و دستیابی به دقت و سرعت در تتبعات بوده است.

در تنظیم موضوعات یا کلید واژه‌ها، تنها کلمات موجود در قانون ردیف نشده‌اند؛ بلکه به معنا و موضوع اصلی ماده نیز توجه شده است. توضیح اینکه اگر ماده‌ای درست فهمیده نشود، کلید واژه‌ی مناسبی نمی‌توان برای آن تعیین نمود ولذا دستیابی به آن ماده یا آن معنا نیز در وقت لزوم میسر نخواهد بود، از این رو کوشش شده است که نخست، معانی مواد به دقت بر نگارنده معلوم شود سپس موضوعات اصلی و فرعی هر ماده به درستی تعیین و سپس تنظیم شوند. با این توضیح فرق جستجوی کامپیوتری با جستجو توسط فرهنگ سان تا حدودی روشن می‌شود؛ جستجوی کامپیوتری صرفاً مکانیکی است و با آن نمی‌توان معانی را که لفظ آن در قانون نیامده است پیدا کرد. تفاوت‌های دیگری نیز دارد که در هنگام استفاده و مقایسه مشخص خواهد شد

تعیین کلید واژه‌ها و تنظیم آنها براین اساس بوده است که یک وکیل یا قاضی ممکن است به چه چیزی نیاز پیدا کند؟ یا احتمالا دنبال چه چیزی ممکن است بگردد؟ چه کلمه یا کلید واژه‌ای ممکن است به ذهن وی خطور کند؟؛ با این هدف که کتاب کاربردی‌تر باشد.

هنگام تنظیم اثر، کوشش بر این بوده است که با نگاهی به کلید واژه‌ها و توضیح مختصر روبروی آن‌ها بتوان به مقصود رسید و نیازی به متن قانون نباشد اما گاهی مواقع به هر دلیل، لازم می‌شود برای دریافت کامل مراد قانون‌گذار متن کامل ماده نیز مطالعه شود؛ به همین دلیل و به جهت سهولت دسترسی در هنگام نیاز، متن قانون نیز در آخر کتاب آورده شده است